Στον αέρα βρίσκεται πλέον η κατασκευή της Ιονίας οδού, καθώς η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) αρνείται να χρηματοδοτήσει το έργο, ενώ για περισσότερο από 10 χρόνια μετά την προκήρυξη του διαγωνισμού εκκρεμούν στοιχειώδεις μελέτες. Η δύσκολη κατάσταση στην οποία έχει περιέλθει το έργο αποτυπώνεται και στην απόφαση για σταδιακή αποχώρηση των δύο ισπανικών ομίλων (ACS και Ferrovial) που συμμετείχαν στην κοινοπραξία με τον όμιλο ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ των Γ. Περιστέρη και Ν. Κάμπα, ενώ αποχωρούν και οι ισπανικές τράπεζες που συμμετείχαν στο χρηματοδοτικό σχήμα.
Η ΕΤΕπ, η οποία είχε συμφωνήσει με την κυβέρνηση να χρηματοδοτήσει με περίπου 650.000.000 ευρώ τους τέσσερις μεγάλους οδικούς άξονες (Μαλιακός - Κλειδί, Ολυμπία οδός, Ιονία οδός και Αξονας Κεντρικής Ελλάδας), δεν έχει δώσει ως σήμερα σημεία ζωής. Απαιτεί εγγυήσεις από τράπεζες με υψηλή πιστοληπτική ικανότητα, την οποία δεν διαθέτουν ούτε οι ισπανικές ούτε οι ελληνικές. Υποτίθεται ότι η ΕΤΕπ θα κάλυπτε τμήμα του χρηματοδοτικού κενού στα έργα, που προέκυψε από τις αλλαγές στις προβλέψεις για τα έσοδα από διόδια. Λόγω κρίσης, προβλέπεται ότι τα έσοδα από διόδια στους τέσσερις οδικούς άξονες θα είναι μειωμένα κατά σχεδόν 50% σε σχέση με τα μεγέθη που περιλαμβάνονταν στις συμβάσεις παραχώρησης του 2007-2008.
Χαρακτηριστικό της προχειρότητας με την οποία προχώρησε η Ιονία οδός είναι το γεγονός ότι ακόμα και σήμερα δεν είναι γνωστό πώς θα υλοποιηθεί και πόσο θα κοστίσει η περίφημη διέλευση Κλόκοβας, αμέσως μετά τη γέφυρα Ρίου - Αντιρρίου. Την ίδια στιγμή η κυβέρνηση μοιράζει αποζημιώσεις εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ στους εργολάβους, αναλαμβάνοντας την ευθύνη για καθυστερήσεις σε απαλλοτριώσεις και εργασίες μεταφοράς δικτύων (σιδηροδρομικού, ΔΕΗ κ.λπ.).
Η Νέα Οδός, η κοινοπραξία της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ με τους δύο υπό αποχώρηση ισπανικούς ομίλους που υποτίθεται ότι θα κατασκευάσει την Ιονία οδό, διεκδίκησε 195.000.000 ευρώ αποζημιώσεις και τελικά θα λάβει 105.000.000 ευρώ, οι οποίες αντιστοιχούν σχεδόν στο 15% του προϋπολογισμού ενός έργου που δεν έχει καν ξεκινήσει. Ηδη, με απόφαση του υπουργού Υποδομών Μ. Χρυσοχοΐδη, εγκρίθηκε η πρώτη δόση που ανέρχεται στα 25.000.000 ευρώ. Προ ημερών υπήρξε νέα αναθεώρηση στον προϋπολογισμό του έργου, ο οποίος ανέρχεται πλέον (μαζί με τις απαλλοτριώσεις) στο ένα δισεκατομμύριο ευρώ.
Σημειώνεται ότι στα τέσσερα οδικά έργα το Δημόσιο αναγνώρισε αποζημιώσεις...
353.300.000 ευρώ (που ξεπερνούν τα 400.000.000, αν συνυπολογιστούν άλλες «διευκολύνσεις»), έναντι 719.900.000 ευρώ που ζητούσαν οι εργολάβοι, αφού ενδιαμέσως ο «ανεξάρτητος μηχανικός» αναγνώρισε αποζημιώσεις ύψους 473.900.000 ευρώ! Η πρόταση του «ανεξάρτητου μηχανικού» δεν έγινε δεκτή και οι αποζημιώσεις περιορίστηκαν ελαφρώς στα 353.300.000 ευρώ.
Η σύμβαση παραχώρησης προβλέπει ότι η Νέα Οδός θα κατασκευάσει τον αυτοκινητόδρομο Ιονία οδός μήκους περίπου 196 χλμ. με αρχή το τέλος της γέφυρας «Χαρ. Τρικούπης» στο Αντίρριο έως την Εγνατία Οδό στην περιοχή των Ιωαννίνων (Ανισόπεδος Κόμβος με Εγνατία οδό). Η εταιρία διαχειρίζεται ήδη τμήμα του αυτοκινητόδρομου ΠΑΘΕ μήκους περίπου 172,5 χλμ. με αρχή την περιοχή του Ανισόπεδου Κόμβου Μεταμόρφωσης (περιοχή Αττικής οδού) έως την περιοχή της Σκάρφειας -μετά τα Καμένα Βούρλα- καθώς και τον συνδετήριο κλάδο του ΠΑΘΕ Σχηματάρι - Χαλκίδα μήκους 11 χιλιομέτρων.
Σήμερα, χωρίς να έχει κατασκευάσει ούτε το 20% της Ιονίας οδού, η κοινοπραξία της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ με τους Ισπανούς διαχειρίζεται τρεις μετωπικούς σταθμούς διοδίων (Αφίδνες, Θήβα, Τραγάνα) και σειρά πλευρικών σταθμών αποκομίζοντας σημαντικά έσοδα. Στα έσοδα από τα διόδια έρχονται να προστεθούν τα παχυλά ποσά των αποζημιώσεων που ενέκρινε το υπουργείο Ανάπτυξης και Υποδομών (προτού διασπαστεί και αναλάβει ο Μ. Χρυσοχοΐδης το Υποδομών), με αποτέλεσμα οι εργολάβοι να καρπώνονται εκατοντάδες εκατομμύρια χωρίς να προχωρούν τα έργα.
Τα συνολικά ετήσια έσοδα των εργολάβων από τα διόδια στους πέντε οδικούς άξονες (αν προστεθεί και το τμήμα Κόρινθος - Τρίπολη - Καλαμάτα) ανέρχονται σε περίπου 250.000.000 ευρώ. Συνεπώς, τα τελευταία πέντε χρόνια έχουν εισπράξει περί το ένα δισεκατομμύριο, χωρίς να υπάρχει ουσιαστική πρόοδος στις εργασίες. Η επανεκκίνηση των έργων εξαγγέλλεται (με κορυφαίο παράδειγμα τη φιέστα Κ. Χατζηδάκη στις 25 Απριλίου 2013), χωρίς να υλοποιείται. Γι’ αυτό και ο Μ. Χρυσοχοΐδης κρατάει χαμηλούς τόνους, χωρίς να αποκλείει ένα ατύχημα που θα τινάξει τα έργα στον αέρα.
Φόβοι για ματαίωση
Η Ιονία οδός και ο Αξονας Κεντρικής Ελλάδας (Ε65), τα δύο έργα στα οποία συμμετέχουν ο όμιλος ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ και οι Ισπανοί (που αποχωρούν), συγκεντρώνουν τις περισσότερες πιθανότητες «ατυχήματος» και πιθανής ματαίωσης. Εκτός από τα τεράστια χρηματοδοτικά και τεχνικά ζητήματα στην Ιονία οδό, υπάρχουν σοβαρά ζητήματα βιωσιμότητας στον Ε65. Οι εργασίες στον κουτσουρεμένο (θα κατασκευαστεί μόνο ένα τμήμα του) οδικό άξονα δεν έχουν ξεκινήσει και είναι άγνωστο αν θα θεωρηθεί βιώσιμος και αν θα χρηματοδοτηθεί από κονδύλια της Ε.Ε.
Καταγγελίες στην ευρωπαϊκή επιτροπή για τα παράλογα προνόμια των εργολάβων
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μελετά καταγγελίες για τις τεράστιες αποζημιώσεις που έλαβαν οι εργολάβοι, αφού το Δημόσιο έρχεται να καλύψει μεγάλο ποσοστό της χρηματοδότησης που υποτίθεται ότι θα έβρισκαν οι ίδιοι. Οι κατασκευαστές, ενώ βάζουν μικρότερα ποσά από την τσέπη τους, εξακολουθούν να εισπράττουν τα διόδια. Από την τύχη των καταγγελιών για παράνομες κρατικές ενισχύσεις στους εργολάβους (μέσω των αποζημιώσεων) θα κριθούν και τα μεγάλα οδικά έργα.
Οσοι στηρίζουν τις συγκεκριμένες καταγγελίες, όπως ο ανεξάρτητος βουλευτής Ν. Νικολόπουλος, υποστηρίζουν ότι η τακτική της κυβέρνησης «αποτελεί μη σύννομη και επιλεκτική εφαρμογή των συμβάσεων παραχώρησης μόνο στα σημεία που συμφέρουν τους εργολάβους, ενώ για τα υπόλοιπα, που δεν τους συμφέρουν, όχι μόνο δεν εφαρμόζονται τα συμβατικώς προβλεπόμενα, αλλά γίνονται διαπραγματεύσεις, με σταματημένα τα έργα, για την αναθεώρηση των συμβάσεων, σύμφωνα με τις απαιτήσεις των παραχωρησιούχων και των τραπεζών, που είναι δεσμευμένοι από τις συμβάσεις για τη χρηματοδότηση των έργων». Ομως, αντί να τα χρηματοδοτούν, συνεχίζουν να εισπράττουν τα διόδια και περιμένουν από το Δημόσιο να βάλει το χέρι στην τσέπη.
Επιπλέον, εκκρεμούν τελικές αποφάσεις της Κομισιόν προκειμένου να καθοριστεί το ύψος των κονδυλίων που θα χορηγηθούν ως επιδότηση της Ευρωπαϊκής Ενωσης, όπως επίσης το ύψος των κονδυλίων του ΕΣΠΑ, που θα πρέπει να περικοπούν από άλλα έργα και να διοχετευτούν στους αυτοκινητοδρόμους, ως χρηματοδοτική συμβολή του Δημοσίου. Υποτίθεται ότι τα έργα θα ολοκληρώνονταν ως το 2015 προκειμένου να μη χαθούν εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ κοινοτικών κονδυλίων. Τώρα, όμως, ακόμα και οι πλέον αισιόδοξοι στο υπουργείο Υποδομών παραδέχονται ότι στην ουσία θα ενταχθούν και στο επόμενο ΕΣΠΑ. Με δεδομένο ότι τα έργα προκηρύχθηκαν το 2000 και θα χρειαστούν περί τα 20 χρόνια για να ολοκληρωθούν (όποια ολοκληρωθούν), η Ελλάδα μπορεί να διεκδικήσει ακόμα μια θέση στο βιβλίο Γκίνες των ρεκόρ.
Γι' αυτό και ο υπουργός Υποδομών Μιχ. Χρυσοχοΐδης, που βλέπει ότι η ωρολογιακή βόμβα μπορεί να εκραγεί στα δικά του χέρια, φρόντισε να περιορίσει τις προσδοκίες, χωρίς να αποκλείει και το ενδεχόμενο ναυαγίου.

Κυριακάτικη Δημοκρατία



 
ONLINE-PRESS © 2013. All Rights Reserved. Powered by Blogger
Top