(των Φραντζέσκα Καραγιάννη, Βέρα Αθανασίου, Μανούσια Κυπραίου)
Η εικόνα μιας κακοποιημένης γυναίκας, δυστυχώς, δεν είναι άγνωστη. Μία στις πέντε γυναίκες έχει υπάρξει θύμα κακοποίησης. Όμως το ίδιο δεν φαίνεται να συμβαίνει και με τους άνδρες. Τι είναι αυτό που τους διαφοροποιεί και αποδυναμώνει τόσο πολύ το γυναικείο φύλο, ώστε η κακοποίηση των γυναικών να αποτελεί την πιο χαρακτηριστική παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων που υπήρχε, υπάρχει και θα υπάρχει όσο υπάρχουν άνθρωποι που επιβάλλουν με τη βία τις απόψεις και τα «θέλω» τους;
Η κακοποίηση πλήττει αβίαστα τη χώρα μας, καθώς επιδημιολογικές έρευνες την κατατάσσουν στην ενδέκατη θέση, μεταξύ άλλων χωρών. Η κακοποίηση, είτε λεκτική είτε σωματική, δεν αναγνωρίζει σύνορα, κοινωνική θέση, πλούτο, μόρφωση του θύτη ή του θύματος.
Ακούγοντας τον όρο «κακοποίηση», συνήθως φέρνουμε στο μυαλό μας τη σωματική βία, πιθανόν επειδή είναι η πιο εύκολα αντιληπτή μορφή, στην οποία οι δικαιολογίες δεν έχουν θέση. Ωστόσο, το πιο συχνό είδος κακοποίησης είναι το συναισθηματικό - λεκτικό, το οποίο και ανέρχεται σε ποσοστό 56%, έναντι 3,6% της σωματικής βίας.
Η σωματική βία που ασκούν οι άνδρες στις συζύγους τους μπορεί να ξεκινήσει από ένα χαστούκι και να φτάσει μέχρι τη σεξουαλική κακοποίηση ή και το φόνο, ενώ η ψυχολογική βία, η οποία τις περισσότερες φορές δεν είναι διακριτή, εμφανίζεται υπό τη μορφή συναισθηματικού εκβιασμού, έντονης κριτικής, λεκτικών προσβολών, ύβρεων, υποτίμησης της προσωπικότητας, περιορισμών, ελεγκτικών συμπεριφορών, κοινωνικής απομόνωσης, υποτιμήσεων καθώς και παραβίασης των ατομικών ελευθεριών του ατόμου.
Μία φορά αρκεί...
Είναι απόλυτα διαπιστωμένο τόσο από μαρτυρίες όσο και από αριθμούς ότι, όταν γίνει η αρχή και ο σύντροφος βιαιοπραγήσει μία φορά, θα ακολουθήσει και δεύτερη και τρίτη κ.ο.κ. Η βίαιη συμπεριφορά πρέπει να καταδικάζεται και όχι το θύμα αυτής.
«Η κακοποίηση είναι ντροπή;»
Δεν είναι ντροπή μια γυναίκα να πέφτει θύμα ενδοοικογενειακής βίας. Ντροπή είναι για την κοινωνία, όταν δεν αντιμετωπίζει...... το θύτη όπως του αξίζει και δεν περιθάλπει το θύμα, δίνοντάς του το καταφύγιο ούτως ώστε να απεγκλωβιστεί. Ντροπή είναι η κακοποίηση να μεταφέρεται από γενιά σε γενιά και οι ίδιες οι γυναίκες να φοβούνται να μιλήσουν, για να μην υποστούν τον κοινωνικό στιγματισμό, για να μην χάσουν τη στέγη, δηλαδή το χώρο βασανισμού τους...
«Γιατί υπομένω την κακοποίηση;»
Τι κρύβεται πίσω από την εικόνα μιας κακοποιημένης γυναίκας; Γιατί πολλές φορές παραμένει αιχμάλωτη στον κυκεώνα της βίας; Τι την εμποδίζει από το να δραπετεύσει, να σπάσει τον κλοιό της σιωπής της και να πάρει τα ηνία της ζωή της στα χέρια της;
• Ενδεχομένως το κατεστραμμένο «εγώ» της, ο απατηλός κόσμος στον οποίο την έχουν οδηγήσει «οι σημαντικοί άλλοι» να ζει, αψηφώντας τον ίδιο της τον εαυτό. Οι γυναίκες αυτές επιλέγουν να σωπάσουν και να υπομείνουν μια άρρωστη σχέση, φοβούμενες την κατακραυγή του κόσμου, καθώς και το θρυμματισμό της εικόνας τους στο ευρύτερο κοινωνικό περιβάλλον. Έτσι, χάνουν τον πραγματικό τους εαυτό, την ταυτότητά τους, βιώνοντας μια κατάσταση που, με την πάροδο του χρόνου, συνηθίζουν.
• Οι οικονομικοί παράγοντες αποτελούν μία ακόμη αιτία που αφήνει αυτές τις γυναίκες έρμαια των συντρόφων τους. Ωστόσο, η χώρα μας παρέχει πλέον πολλούς αξιόλογους φορείς για να τις προστατεύσουν και να τους δώσουν πίσω τη χαμένη μέχρι τώρα ζωή που τους ανήκει.
• Όλοι ερχόμενοι στη ζωή φέρουν στα κύτταρά τους εμπειρίες των προγόνων τους, οι οποίες και ενισχύονται με το πέρας της παιδικής τους ηλικίας. Η εικόνα της κακοποιημένης μάμας εγγράφεται στον εσωτερικό εαυτό και η γυναίκα την κουβαλά μαζί της καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής της, καθώς –εν αντιθέσει με τον άνδρα, ο οποίος στις περιπτώσεις αυτές συνήθως ταυτίζεται με το «διώκτη», επαναλαμβάνοντας τον κύκλο της κακοποίησης– ταυτίζεται με το θύμα, υπηρετώντας τις κοινωνικές νόρμες, οι οποίες τη θέλουν ανίσχυρη και υποταγμένη στο σύζυγο. Οι μνήμες, ωστόσο, είναι τόσο έντονες, που ακόμη κι αν συνειδητά η γυναίκα δεν τις αφήσει να βγουν στην επιφάνεια, υπάρχουν και την επηρεάζουν.
• Ένας επιπρόσθετος σημαντικός παράγοντας που εμποδίζει μια γυναίκα από το να δραπετεύσει από μια κακοποιητική σχέση είναι η κακοποίηση που υπέστη ίσως η ίδια ως παιδί. Οι αυξημένες προσδοκίες των γονέων αλλά και το αυταρχικό περιβάλλον στο οποίο πιθανόν να μεγάλωσε μια γυναίκα περιορίζουν τη δυνατότητα αυτοβουλίας, η οποία φαίνεται να αντικαθίσταται από επιβολές και απειλές.
«Μπορώ να σπάσω τη σιωπή μου;»
Η δύναμη που υπάρχει μέσα στον καθένα μας είναι ικανή για τα πάντα. Έχετε την ικανότητα να ξεπεράσετε και να ξαναχτίσετε όλη τη ζωή σας από την αρχή, θέτοντας και επιλέγοντας εσείς τις νέες βάσεις και τα θεμέλια για μια ισορροπημένη και απελευθερωμένη ζωή. Τα πάντα πηγάζουν από εμάς τους ίδιους. Αν κάποια γυναίκα βιώνει μια κακοποιητική σχέση και η ίδια δεν θελήσει να βοηθήσει τον εαυτό της, ποτέ δεν θα μπορέσει να ξεφύγει από αυτή τη βασανιστική κατάσταση, καθώς, ακόμη κι αν καταφέρει να διακόψει κάποια στιγμή την παρούσα σχέση της, η πιθανότητα να εμπλακεί και πάλι σε ανάλογη σχέση και ο φαύλος κύκλος να αρχίσει και πάλι έχει αποδειχτεί επιστημονικά.
Γι’ αυτό, πάρτε το απόφαση και σπάστε τη σιω πή σας:
• Αφιερώστε χρόνο στον εαυτό σας για να ανακαλύψετε την κάθε πτυχή της προσωπικότητάς σας και να είστε στο εξής ικανές να στηριχτείτε στις δικές σας δυνάμεις χωρίς να εξαρτάστε από κάποιον άλλο.
• Αναζητήστε την υγιή αγάπη και όχι την εξαρτητική. Μην ξεχνάτε ότι κανείς άλλος, εκτός από τον ίδιο μας τον εαυτό, δεν μπορεί να δώσει νόημα στη δική μας ζωή.
• Ξεκινήστε να γράφετε το δικό σας βιβλίο, εκμυστηρευόμενες σε αυτό τον ειλικρινή εαυτό σας.
• Μην προσπερνάτε τα μηνύματα του σώματός σας. Κάθε πόνος ή αντίδραση σηματοδοτεί και κάτι.
• Καταγράψτε σε ένα χαρτί τα χαρακτηρολογικά στοιχεία με τα οποία σκιαγραφείτε την προσωπικότητά σας κάθε φορά που νιώθετε την ανάγκη να ασκήσετε κριτική στον εαυτό σας.
• Πείστε τον εαυτό σας ότι δεν είναι πλέον θύμα, εγκαταλείποντας τη νοοτροπία αυτή.
• Αντικαταστήστε τα παλαιά πρότυπα ανδρών με τους οποίους συνάπτατε σχέσεις με νέα, που φέρουν άλλα χαρακτηριστικά.
• Μην διστάσετε να αρχίσετε ψυχανάλυση. Τα παιδικά τραύματα, αν δεν θεραπευτούν, ουδέποτε θα εξαλειφθούν.
• Κάντε ψυχοθεραπεία για να μπορέσετε να τονώσετε την εικόνα σας και να οπλιστείτε με την απαιτούμενη δύναμη, ούτως ώστε να μπορέσετε να επουλώσετε εν συνεχεία τις πιο βαθιές ρωγμές.
• Επισκεφθείτε ομάδες υποστήριξης. Η επαφή με άλλες κακοποιημένες γυναίκες θα σας βοηθήσει να συνειδητοποιήσετε ότι δεν είστε η μόνη που παλεύει.
• Κάντε μαθήματα αυτοάμυνας και διεκδίκησης για να αποφύγετε ο επόμενος θύτης να σας δει ως εύκολο θύμα. Η γλώσσα του σώματος εκπέμπει μηνύματα.
Η απόδραση από μια κακοποιητική σχέση υπονοεί την είσοδο σε μια άγνωστη πραγματικότητα, όπου το άτομο καλείται να αποδείξει στον εαυτό του αυτό που τόσο καιρό ίσως δίσταζε. Μην αφήσετε τη ζωή να σας ζήσει. Ζωγραφίστε το δικό σας πίνακα, με τα χρώματα που εσείς οι ίδιες θα αποφασίσετε!
 
(Δημοσιεύτηκε στο περιοδικό "Επίκαιρα" στις 21/4/11)
 
ONLINE-PRESS © 2013. All Rights Reserved. Powered by Blogger
Top