Των Κορίνας Σαμάρκου/Νίκου Ζαργάνη 

Παγκόσμιος φορολογικός πόλεμος με «υπογραφή» Τραμπ Μετά την υπόσχεση του νέου Αμερικανού προέδρου να ρίξει τους φορολογικούς συντελεστές των επιχειρήσεων στο 15%


Τα τύμπανα ενός παγκόσμιου φορολογικού πολέμου ηχούν. Και σε αυτό τον πόλεμο ο νικητής θα πάρει ως έπαθλο τουλάχιστον ένα μέρος από τα 2,5 τρισ. δολάρια που έχουν «καταχωνιάσει» σε χώρες του εξωτερικού οι μεγαλύτερες αμερικανικές πολυεθνικές. Την πρώτη, προειδοποιητική βολή έριξε ο πρώτος Αμερικανός πρόεδρος των τελευταίων 40 χρόνων, που αρνήθηκε να δώσει στη δημοσιότητα τη φορολογική του δήλωση. Ο Ντόναλντ Τραμπ, που με βαριά καρδιά την Τετάρτη έβγαλε το «καπέλο» του επιχειρηματία για να βάλει εκείνο του προέδρου, έχει υποσχεθεί να μειώσει τον φορολογικό συντελεστή βάσει του οποίου πληρώνουν οι αμερικανικές επιχειρήσεις, από τα σημερινά επίπεδα του 35%, μόλις στο 15%. Αμέσως μετά την εκλογή του, η Τερέζα Μέι έσπευσε να διαβεβαιώσει ότι η Βρετανία θα ρίξει κι εκείνη τους φορολογικούς συντελεστές της, ώστε να παραμείνει ο ελκυστικότερος προορισμός για τις επιχειρήσεις, ανάμεσα στις χώρες του G20. Υπό το επικριτικό βλέμμα του Βόφγκανγκ Σόιμπλε, ο Γερούν Ντάισελμπλουμ φρόντισε να δηλώσει και την υποψηφιότητα της Ολλανδίας σε αυτή την «κούρσα προς τα κάτω», που λαμβάνει πλέον τις διαστάσεις ενός παγκόσμιου φορολογικού πολέμου.

Παρότι οι ξένοι αναλυτές παραδέχονται ότι κανείς δεν μπορεί να γνωρίζει ποιες από τις προεκλογικές δεσμεύσεις του Ντόναλντ Τραμπ θα μετατραπούν τελικά σε επίσημες πολιτικές του αμερικανικού κράτους, εντούτοις το φορολογικό του πρόγραμμα έχει υπάρξει αναπάντεχα σαφές και ξεκάθαρο. Ο εκλεγμένος πρόεδρος έχει δηλώσει ότι σκοπεύει να μειώσει τους φορολογικούς συντελεστές των ΗΠΑ για τις επιχειρήσεις, που σήμερα διαμορφώνονται στο 35% και είναι οι υψηλότεροι στον βιομηχανικό κόσμο, στα ιδιαίτερα ανταγωνιστικά επίπεδα του 15%. Παράλληλα, σχεδιάζει να δώσει στις αμερικανικές πολυεθνικές, που έχουν συσσωρεύσει κεφάλαια 2,5 τρισ. δολαρίων στο εξωτερικό, τη δυνατότητα να επαναπατρίσουν τα χρήματα αυτά, πληρώνοντας φόρο μόλις 10%.

Κινήσεις σαν και αυτές ρίχνουν λάδι στη φωτιά και εντείνουν το έτσι και αλλιώς ψυχροπολεμικό κλίμα που επικρατεί στα φορολογικά ζητήματα μεταξύ Ευρώπης και ΗΠΑ. Οι εχθροπραξίες από τη μια και την άλλη πλευρά είχαν κορυφωθεί έως τώρα με τη φορολογική απαίτηση ύψους 14,5 δισ. δολαρίων, που, όπως «ανακάλυψαν» πρόσφατα οι Βρυξέλλες, βαρύνει την Apple στην Ιρλανδία. Ομως, πλέον, το διακύβευμα είναι πολύ μεγαλύτερο. Αυτό που κυνηγούν όλες οι κυβερνήσεις είναι τα 216 δισ. δολάρια που κρύβει στο εξωτερικό η Apple και, αντίστοιχα, το ξένο «ταμείο» όλων των άλλων μεγάλων αμερικανικών επιχειρήσεων, που οι διοικήσεις τους αρνούνταν έως τώρα να φέρουν στις ΗΠΑ, λόγω της πολύ υψηλής φορολογίας. Σε μια εποχή που οι πολυεθνικές δηλώνουν απάτριδες και δεν διστάζουν να τα μαζέψουν μέσα σε μία ημέρα και να μετακομίσουν σε πιο «εύκρατα» φορολογικά κλίματα, οι κυβερνήσεις αντιλαμβάνονται πια ότι πρέπει να δουλέψουν πολύ πιο σκληρά για να τις κρατήσουν.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, αλλά και με το Brexit να απειλεί τη χώρα με μια μαζική έξοδο επιχειρήσεων και τραπεζών, κανείς αντιλαμβάνεται γιατί η Βρετανία κόπτεται τόσο πολύ να διατηρήσει τον τίτλο της οικονομίας του G20 με τους χαμηλότερους φορολογικούς συντελεστές. Οι επιχειρήσεις που εδρεύουν στη Βρετανία πληρώνουν σήμερα φόρο 20%, ο οποίος, σύμφωνα με τον μέχρι στιγμής σχεδιασμό, πρόκειται να πέσει στο 17% έως το 2020. Τώρα, η Μέι υπόσχεται τουλάχιστον να ευθυγραμμίσει τους συντελεστές της με τους αντίστοιχους αμερικανικούς, ουσιαστικά επαναφέροντας την ιδέα του πρώην υπουργού Οικονομικών, Τζορτζ Οσμπορν, να μειώσει τους φόρους που βαρύνουν τις εταιρείες στο 15%.

Αλλωστε, η Βρετανία είναι η χώρα που έσυρε τον χορό των φορολογικών μειώσεων στις βιομηχανικές χώρες του G20 τα τελευταία χρόνια. Τη δεκαετία του ’70, ο φορολογικός συντελεστής που πλήρωναν οι επιχειρήσεις στη Βρετανία ανερχόταν στο 52%, ενώ από το 2010 έως το 2015 έπεσε από το 28% στο 20%. Πλέον, η Μέι απειλεί τους Ευρωπαίους ότι, εάν δεν πετύχει μια καλή συμφωνία για το Brexit, θα απαντήσει ρίχνοντας τους συντελεστές στο 10%.

Η Βρετανία είναι ακόμη μέλος της Ευρωπαϊκής Ενωσης, αλλά, ακόμα κι αν φύγει, θα πρέπει να ακολουθήσει τους κανόνες του G20, ήταν η απάντηση του Βόλφγκανγκ Σόιμπλε. «Τουλάχιστον εάν είναι ευπρεπείς», ήταν το καρφί του Γερμανού υπουργού Οικονομικών, για τον οποίο τέτοιες πρακτικές «tax dumping» αποτελούν κόκκινο πανί. Ομως, ο Γερούν Ντάισελμπλουμ δεν πήρε το μήνυμα. Ο υπουργός Οικονομικών της Ολλανδίας -που τυγχάνει να είναι και πρόεδρος του Eurogroup- απάντησε στις δηλώσεις της Μέι λέγοντας ότι η χώρα του θα μπορέσει και αυτή να μειώσει τους φορολογικούς συντελεστές για τις επιχειρήσεις τα επόμενα χρόνια. Οι εταιρείες που εδρεύουν στην Ολλανδία πληρώνουν σήμερα φόρο 25%, όμως, σύμφωνα με τον υπουργό Οικονομικών, η επιβάρυνση αυτή θα μπορέσει να μειωθεί σταδιακά τα επόμενα χρόνια, καθώς θα γίνονται πιο ορατά τα οφέλη από τη μείωση της φοροαποφυγής. Πρόκειται για στροφή 180 μοιρών από τον Ντάισελμπλουμ, το κόμμα του οποίου δηλώνει στο κείμενο των θέσεών του εν όψει των εκλογών του 2017 ότι πρέπει να αποτραπεί μια φορολογική κούρσα προς τον πάτο. Οπως φαίνεται, καμία κυβέρνηση δεν νιώθει αρκετά ασφαλής για να μείνει εκτός του φορολογικού ανταγωνισμού.

Η Ουγγαρία γίνεται ο φορολογικός παράδεισος της Ε.Ε.

Η απόφαση της Ουγγαρίας να μειώσει τον φορολογικό της συντελεστή για τις επιχειρήσεις στα χαμηλότερα επίπεδα της Ευρωπαϊκής Ενωσης από τον Ιανουάριο εκτιμάται ότι πυροδοτεί μια παράλληλη κούρσα προς τα κάτω, καθώς οι χώρες της Ανατολικής Ευρώπης ανταγωνίζονται μεταξύ τους για να κρατήσουν κυρίως τα εργοστάσια των μεγάλων αυτοκινητοβιομηχανιών.

Το φορολογικό σύστημα της Ουγγαρίας προβλέπει σήμερα φόρο 10% για τις επιχειρήσεις που έχουν κέρδη έως 1,7 εκατ. δολαρίων και 19% για τις υπόλοιπες. Ομως, από τις αρχές του 2017 ο φορολογικός συντελεστής για τις επιχειρήσεις θα πέσει στο 9%. Παράλληλα, η κυβέρνηση του Βίκτορ Ορμπαν σκοπεύει να μειώσει και τον φόρο μισθωτών υπηρεσιών, προκειμένου να βοηθήσει τις επιχειρήσεις να αυξήσουν τους μισθούς κατά 40% στα επόμενα έξι χρόνια, στο πλαίσιο μιας προσπάθειας να απεγκλωβιστεί η οικονομία από το μοντέλο της φθηνής εργασίας.

Με τους μισθούς να αυξάνονται σε όλη την Ανατολική Ευρώπη, αφού η μετανάστευση προς τη Δύση δημιουργεί συνθήκες έλλειψης εργατικού δυναμικού, οι κυβερνήσεις πιέζονται να απαντήσουν με μειώσεις φόρων, προκειμένου να κρατήσουν κυρίως τις μεγάλες αυτοκινητοβιομηχανίες, οι οποίες στηρίζουν σε μεγάλο βαθμό την ανάπτυξη της περιοχής. «Με δεδομένο ότι αυτές οι χώρες ανταγωνίζονται επιθετικά με την Ουγγαρία για να κερδίσουν συμβόλαια επενδύσεων από τις αυτοκινητοβιομηχανίες, υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να αρχίσουν να προσφέρουν παρόμοια φορολογικά κίνητρα για να παραμείνουν ένας ανταγωνιστικός προορισμός για τις άμεσες ξένες επενδύσεις», έγραφε πρόσφατα σε ανάλυσή της η BMI Research, που αποτελεί μονάδα του οίκου πιστοληπτικής αξιολόγησης Fitch.

Πρωταθλήτρια η Ελλάδα με επιβάρυνση έως και 60%

Στα υψηλότερα επίπεδα όλων των εποχών βρίσκεται σήμερα η επιβάρυνση των επιχειρήσεων στην Ελλάδα, καθώς αυξημένοι φορολογικοί συντελεστές και ασφαλιστικές εισφορές δημιουργούν ένα εκρηκτικό κοκτέιλ. Οι κρατήσεις έχουν φτάσει στα επίπεδα του 50%-60%, ανάλογα με το ύψος της κερδοφορίας, κάτι που θα φανεί ξεκάθαρα μέσα στο 2017. Η εικόνα, όπως έχει διαμορφωθεί αυτήν τη στιγμή, είναι μια από τις χειρότερες στην Ευρώπη για τους επαγγελματίες, ανεξαρτήτως μορφής απασχόλησης.
Ελεύθεροι επαγγελματίες: Με δεδομένη τη σύνδεση των ασφαλιστικών εισφορών με το εισόδημα αλλά και τη φορολόγηση των κερδών από το πρώτο ευρώ με συντελεστή 22%, με δεδομένη την επιβολή του τέλους επιτηδεύματος αλλά και της εισφοράς αλληλεγγύης, ακόμα και αν κάποιος εμφανίσει κέρδη της τάξης των 5.000 ευρώ, θα πρέπει να ξεχάσει το 62% των εσόδων του και να περιοριστεί στα... 1.884 ευρώ. Για κέρδη από 10.000 έως 40.000 ευρώ ο συνολικός συντελεστής των κρατήσεων κυμαίνεται από 47% έως 50%, ενώ από τα 50.000 ευρώ και πάνω η κατάσταση ξεφεύγει: ακόμα και κάποιος που θα εμφανίσει 100.000 ευρώ εισόδημα θα χρειαστεί να πληρώσει περίπου 55.000 ευρώ στην Εφορία και στο ασφαλιστικό ταμείο και να περιοριστεί σε καθαρές αποδοχές της τάξης των 45.333 ευρώ.
Ομόρρυθμες και ετερόρρυθμες εταιρείες: Το κύμα μετατροπών εταιρειών από ομόρρυθμες και ετερόρρυθμες σε ΙΚΕ (κατά κύριο λόγο) δικαιολογείται από τους αριθμούς. Στα 5.000 ευρώ κέρδος το κράτος έχει φτάσει στο σημείο να κρατά το... 74%, αφήνοντας τους εταίρους με καθαρό εισόδημα της τάξης των 1.306 ευρώ. Προφανώς, αυτό οφείλεται στις ασφαλιστικές εισφορές, οι οποίες συνδέονται πλέον με το καθαρό εισόδημα. Οφείλεται, όμως, και στους φόρους, καθώς ο συντελεστής αυξήθηκε από φέτος (σ.σ.: θα ισχύσει πρώτη φορά για τα εισοδήματα του 2016) από 26% σε 29%. Πώς να μην προκύπτει το 74%, όταν στα 5.000 ευρώ κέρδος θα παρακρατηθούν 1.752 ευρώ ασφαλιστικές εισφορές, 942 ευρώ φόρος εισοδήματος και 1.000 ευρώ τέλος επιτηδεύματος; Στα υψηλότερα εισοδήματα, από 10.000 έως 100.000 ευρώ, οι κρατήσεις κυμαίνονται από 50% έως 60%, ενώ για να πέσει ο συντελεστής κάτω από το 50% πρέπει τα κέρδη να ξεπερνούν τα 100.000 ευρώ (σ.σ.: αυτή η αντίστροφη προοδευτικότητα οφείλεται στο γεγονός ότι έχει μπει πλαφόν στις ασφαλιστικές εισφορές).
ΙΚΕ - ΕΠΕ - Α.Ε.: Υπάρχει μια μεγάλη εκκρεμότητα για το 2017 που μπορεί να εκτινάξει τις κρατήσεις για τους μετόχους των νομικών προσώπων, ειδικά των Α.Ε. και αυτή είναι το πώς θα υπολογιστούν οι ασφαλιστικές εισφορές. Για τα μέλη του Δ.Σ. που είναι ταυτόχρονα και μέτοχοι το υπουργείο Εργασίας θέλει να συνδέσει τις ασφαλιστικές εισφορές με το ύψος των διανεμόμενων μερισμάτων, κάτι που, αν επιβεβαιωθεί, θα στείλει το συνολικό ποσοστό των κρατήσεων πάνω από το 60%-70%. Ούτως ή άλλως, οι επιβαρύνσεις για τα νομικά πρόσωπα είναι υπέρογκες, κάτι που φαίνεται και από τα ακόλουθα παραδείγματα: Για κέρδη 5.000 ευρώ οι κρατήσεις φτάνουν στο 59,65%, ενώ για κέρδη 20.000 ευρώ ο συντελεστής περιορίζεται στο 44,89% (σ.σ.: η διαφορά οφείλεται στο ότι στα μικρά ποσά κερδοφορίας επιδρά πολύ αρνητικά το τέλος επιτηδεύματος, που φτάνει τα 1.000 ευρώ). Στα μεγάλα ποσά κερδοφορίας οι συνολικές κρατήσεις για τον μέτοχο (αν προστεθούν, δηλαδή, φόρος εισοδήματος νομικών προσώπων, φόρος επί των μερισμάτων, εισφορά αλληλεγγύης και τέλος επιτηδεύματος) κυμαίνονται στο 43%-45%. Και αυτό χωρίς να λαμβάνεται υπόψη το τι θα γίνει με τις ασφαλιστικές εισφορές είτε των διαχειριστών των ΙΚΕ και των ΕΠΕ είτε των μετόχων των ανώνυμων εταιρειών.


Πηγή
 
ONLINE-PRESS © 2013. All Rights Reserved. Powered by Blogger
Top