(του Άλκη Φιτσόπουλου)
Ποια τύχη μπορεί να έχει ένας άνθρωπος που τα έβαλε με το ποδοσφαιρικό οικονομικό κατεστημένο της Ευρώπης και κέρδισε; Ο Ζαν Μαρκ Μποσμάν είναι σήμερα ένας… ζήτουλας, ζει με το επίδομα πρόνοιας του βελγικού κράτους, γύρω στα 800 ευρώ, τα οποία συνήθως ξοδεύει στο ποτό. Αυτός που δημιούργησε στρατιές πλουσίων, όταν κέρδισε στα δικαστήρια την ελευθερία των ποδοσφαιριστών μετά τη λήξη του συμβολαίου τους, είναι ένας ζητιάνος στις πλατείες και τα πάρκα των Βρυξελλών. Η προσωποποίηση μιας κοινωνικής αδικίας, ενός δράματος, ίσως κι ενός μηνύματος, «Εμπρός της Γης οι κολασμένοι», δεν ευδοκιμούν πλέον στο αυστηρά ελεγχόμενο οικονομικό σύστημα των μεγαλοεπενδυτών στο ευρωπαϊκό ποδόσφαιρο.
Ο Μποσμάν ξεκίνησε, το 1990, μόνος κι έρημος την επανάστασή του στο ποδόσφαιρο. Η Λιέγη αρνήθηκε να του δώσει μεταγραφή στη Δουνκέρκη κι αυτός προσέφυγε στα πολιτικά δικαστήρια. Έλεγε τότε ότι, σύμφωνα με το άρθρο 39 (παρ. 1) της Συνθήκης της Ρώμης, ο κάθε εργαζόμενος είχε το δικαίωμα να επιλέγει αυτός το αφεντικό του. Το μέχρι τότε σύστημα στο ποδόσφαιρο δεν το επέτρεπε. Οι ποδοσφαιριστές ήταν «σκλάβοι» των ομάδων τους κι έπαιρναν μεταγραφή μόνο αν το επέτρεπε ο κύριος πρόεδρος. Πέντε χρόνια αργότερα, ο Μποσμάν θα δικαιωνόταν από τα ευρωπαϊκά δικαστήρια. Οι ποδοσφαιριστές μετά τη λήξη των συμβολαίων τους αυτόματα καθίστανται ελεύθεροι. Ο Ζαν Μαρκ Μποσμάν, ως ιδεολογικός καθοδηγητής της πάλης για την ελευθερία, έγινε αμέσως ο άτυπος ηγέτης των ποδοσφαιριστών εντός των τειχών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ο Νικολό Μακιαβέλι, όμως, στο βιβλίο του Ηγεμών το γράφει καθαρά: Οι άνθρωποι είναι αχάριστοι και άπληστοι, σου δίνουν τα πάντα, όταν δεν τους έχεις ανάγκη, αλλά, όταν τους χρειαστείς, σε ξεχνούν… Έτσι ξέχασαν όλοι τον Ζαν Μαρκ Μποσμάν. Αυτή τη στιγμή, ο Κριστιάνο Ρονάλντο και ο Λιονέλ Μέσι, οι οποίοι, χάρη στον Μποσμάν, έχουν τόσα λεφτά όσα ο προϋπολογισμός μικρού αφρικανικού κράτους, μπορεί και να μην ξέρουν καν ποιος είναι ο Ζαν Μαρκ Μποσμάν! Είναι κι οι δυο τους, όπως και χιλιάδες άλλοι, τόσο σημαντικοί, ώστε να καταδεικνύουν την αξία της ασημαντότητας του Μποσμάν στο σύγχρονο ποδοσφαιρικό γίγνεσθαι.
Του «έκοψαν» την μπάλα
Όταν έσβησαν τα φώτα της ράμπας, ο Μποσμάν γνώρισε τη σκληρή πλευρά του συστήματος απέναντι στους επαναστάτες. Από τότε δεν ξαναβρήκε γήπεδο να παίξει. Του «έκοψαν» την μπάλα, «προς γνώσιν και συμμόρφωσιν». Κάτι σαν δημόσιο μαστίγωμα, που τόλμησε να τα βάλει με το σύστημα, το οποίο έχανε πλέον προνόμια από τις αλλαγές δομών στο ποδόσφαιρο. Και δεν ήταν αμελητέα ποσότητα ως ποδοσφαιριστής. Αρχηγός της Εθνικής Ελπίδων του Βελγίου…
Παρενθετικά, να πούμε εδώ ότι η προσφυγή στα πολιτικά δικαστήρια απαγορεύεται.... από τους κανονισμούς της FIFA και της UEFA, διότι το ποδόσφαιρο είναι, λέει, αυτοδιοίκητο. Γι’ αυτό και δεν μπορεί κανένα κράτος να νομοθετήσει για το ποδόσφαιρο. Αν το κάνει, αυτόματα η ομοσπονδία τίθεται εκτός FIFA και UEFA. Ο Μποσμάν παρέβη αυτό το σημαντικότατο κανόνα, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο τον δικαίωσε και το ποδοσφαιρικό οικονομικό σύστημα τον εκδικήθηκε.
Σήμερα ο Μποσμάν, χωρισμένος πατέρας δύο παιδιών, ζει στο σπίτι των γονιών του, συντροφιά με αλκοόλ, αντικαταθλιπτικά χάπια και τσιγάρα. Πληρώνει τις ωδίνες του ποδοσφαιρικού τοκετού του 1995. Το παγκόσμιο σωματείο των ποδοσφαιριστών, που υπάρχει και δεν… υπάρχει, δεν ασχολείται μαζί του – άλλωστε κι αυτό τελεί υπό την αιγίδα της FIFA. Και δεν περνά μέρα που ο Μποσμάν να μην έχει έναν… κακό λόγο για τον πρόεδρο της FIFA Σεπ Μπλάτερ αλλά κι έναν καλό για τον ομόλογό του της UEFA Μισέλ Πλατινί. Φως, όμως, δεν βλέπει. «Έκανα κάτι που ουδείς ποδοσφαιριστής τόλμησε. Συνέτριψα το σύστημα της σκλαβιάς και της εξάρτησης, όμως κατέστρεψα τη ζωή μου». Αυτό λέει συνέχεια ο Μποσμάν, που περιφέρεται σαν την άδικη κατάρα του ποδοσφαίρου στα μπαρ και τα σοκάκια της πρωτεύουσας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αντί να απολαμβάνει τους καρπούς της επανάστασής του.
«Χρυσάφι» στα πόδια τους
Αυτή η πολύκροτη «υπόθεση Μποσμάν» είχε ως συνέπεια, μετά την απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, οι ποδοσφαιριστές να πλουτίσουν περισσότερο και οι ομάδες να μην βγάζουν τόσα πολλά κέρδη. Ο Ρούνεϊ της Μάντσεστερ Γιουνάι τεντ, μόλις έληξε το συμβόλαιό του, ζήτησε παραπάνω λεφτά –και τα πήρε, φυσικά– για να μείνει, χρησιμοποιώντας ως «απειλή» τον… Μποσμάν. «Θέλω 40.000 ευρώ την εβδομάδα, αλλιώς πάω στην Μπαρτσελόνα». Τόσα λεφτά ο συμπαθής Βέλγος επαναστάτης δεν τα βγάζει ούτε σε πέντε χρόνια!
Ο Ζαν Μαρκ Μποσμάν είναι ένας «ιεραπόστολος» των ποδοσφαιριστών – το θράσος πολλές φορές είναι ιερό, αλλά ποτέ ένας δεν τα έβαλε με όλους, η διδαχή της περίπτωσής του. Ο νεορεαλισμός στο ποδόσφαιρο απαγορεύει τέτοιες νέες υποθέσεις σαν κι αυτή του φτωχού και μόνου καουμπόι της μπάλας…
(Δημοσιεύτηκε στο περιοδικό "Επίκαιρα" στις 12/5/11) 
 
ONLINE-PRESS © 2013. All Rights Reserved. Powered by Blogger
Top